بررسی شرایط انتخابات سال ۶۴

به گزارش ایسنا، سید محمود کاشانی کاندیدای دور چهارم انتخابات ریاست جمهوری و نماینده ایران در لاهه و جواد منصوری پژوهشگر و تحلیلگر سیاسی با حضور در برنامه مجری شبکه پنج سیما با حمیدرضا آصفی، به گفت و گو پرداختند.

آصفی در ابتدا گفت: در دوره چهارم انتخابات ریاست جمهوری آیت الله خامنه ای با کسب ۸۵ درصد آرای ماخوذه به ریاست جمهوری انتخاب شدند. بنابراین در این برنامه فضای آن روز انتخابات و آرایش های سیاسی که وجود داشت و برنامه و شعارها و اهداف شرکت کنندگان مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

وی گفت: در دوره دوم ریاست جمهوری رهبر معظم انقلاب سه اتفاق مهم افتاد. یکی سفر ایشان در سال ۶۸ به چین بود که معتقدم قرارداد با چین باید آن زمان امضا می شد، ۴۰ سال دیر شده است. دیگری حضور ایشان در سازمان ملل بود در سال ۶۶ و سخنرانی بسیار جالبشان بود. به گونه ای که سفیرمان در کوبا می گفت نطق مقام معظم رهبری را چند بار خواندم.

آصفی خاطرنشان کرد: نکته سوم که خیلی اهمیت دارد موضوع متجاوز شناخته شدن صدام در قطعنامه است که اگر این اقدام انجام نمی شد، مسیر تاریخی مان عوض می شد و دنیا از ما غرامت می گرفت. مهم ترین دستاوردی که از اول انقلاب در عرصه های سیاسی داشتیم تثبیت متجاوز بودن صدام بود که در دوره ریاست جمهوری مقام معظم رهبری انجام شد.

کاشانی در این خصوص اظهار کرد: قانون اساسی جمهوری اسلامی پنج اصل درباره برگزاری انتخابات در کشور دارد، ملت ایران شایسته برخورداری از انتخابات آزاد و عادلانه هستند و راز پیشرفت کشورها در جهان بشری برخورداری از انتخابات آزاد و عادلانه است.

وی با اشاره به دلایل شرکت خود در انتخابات چهارم ریاست جمهوری، بیان کرد: وقتی انقلاب پیروز و قانون اساسی تصویب شد، قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران احترام بی چون و چرا و مطلق مالکیت را پذیرفت.

کاشانی با اشاره به فلسفه پنج اصل قانون اساسی ناظر بر انتخابات، افزود: قبل از انقلاب به دلایل گوناگونی انتخابات آزاد برگزار نمی شد، بنابراین پیام قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در اصول ششم، هفتم، ۶۲، ۱۰۰ و ۱۱۴ مربوط به انتخابات شوراها، مجلس و ریاست جمهوری بود که بر اساس آن باید انتخابات آزاد و عادلانه در کشور برگزار می شد.

این کاندیدای دور چهارم انتخابات ریاست جمهوری افزود: بعد از انقلاب به ویژه در زمان دولت موقت یکسری اتفاقات رخ داد و آن مصادره های افسار گسیخته شرکت های خصوصی بود، همان زمان در جلسات به این مصادره ها معترض بودم و تلاش می کردم جلوی آن گرفته شود.

وی در ادامه مدعی شد: از شگفتی ها این بود که دولت موقت با لایحه چند صفحه ای و ماده چند سطری سهام ۵۱ شرکت نیرومند بخش خصوصی را مصادره کرد که در سال ۱۳۵۸ نام این شرکت ها و مدیران آن در مجموعه قوانین سال چاپ شد و امضایی که زیر این لایحه خلاف قانون اساسی است به نام نخست وزیر دولت موقت بود که نشان می دهد شورای انقلاب چنین تصمیمی را نگرفت. این مصادره ها شیرازه اقتصاد کشور را برهم زد و ضرورت سامان دادن وضعیت اقتصادی آن زمان سبب شد که به عرصه انتخابات وارد شوم.

وی با ترسیم فضای آن روزها و دلیل رد صلاحیت بازرگان، گفت: برای این که انتخابات سال ۶۴ را بیشتر بررسی کنیم باید دوره چهار ساله ۱۳۶۰ تا ۱۳۶۴ واکاوی شود، در سال ۵۸ شرکت های کارآفرین مصادره شدند و ستون فقرات اقتصاد کشور با امضای بازرگان در هم شکست، این واقعیتی بود که در تایید یا رد صلاحیت وی تاثیر گذاشت.

کاشانی با بیان این که هنوز دلیل این که چگونه اقتصاد دولتی در کشور پایه گذاری شد و رشد کرد، مشخص نیست، اظهار کرد: اتحاد شوروی با اندیشه کمونیسم شکل گرفت، مهم ترین حرف اندیشه های کمونیستی خط بطلان بر حاکمیت بود، بنابراین این نظام پایه گذاری و مالکیت مردم مصادره شد، اما در جمهوری اسلامی ایران پشتوانه فقهی داشتیم که حداقل هزار سال فقهای ایرانی تقدس مالکیت را در کتاب هایشان آورده اند، متمم قانون اساسی مشروعیت و قانون اساسی ایران نیز این مهم را پذیرفته است.

وی با اشاره به این که در ایران بعد از انقلاب و تصویب قانون اساسی، اقتصاد دولتی حاکم شد، چنین ابراز داشت: بر اساس بررسی های تفصیلی که انجام شده است، ۵۱ شرکت نیرومند در زمان دولت موقت و ۲۴۰ شرکت در زمان میرحسین موسوی مصادره شد. با یک تبصره خلاف قانون اساسی شگردهایی به کار بردند و هیئت ۵ نفره ای را تاسیس و نسبت به مصادره کردن شرکت ها اقدام کردند.

نماینده ایران در لاهه اضافه کرد: این اتفاق ها باید در چارچوب قانون اساسی رخ می داد، چراکه قانون اساسی تشکیل شده، مجلس پاگرفته و شورای نگهبان فعال بود و اداره کشور نباید در پستو انجام می شد، ضمن این که مصادره خلاف موازین فقهی و قانون اساسی صورت گرفت و بار سنگین اداره این شرکت ها بر دوش دولت افتاد، دولتی که درگیر جنگ بود.

وی گفت: صاحبان شرکت ها اعتراض های گسترده ای داشتند و موضوع به شورای نگهبان راه یافت، آیت الله گلپایگانی به عنوان دبیر این شورا در شهریور ۱۳۶۰ اعلام کرد که این مصادره ها خلاف قانون اساسی است، اما این اراده از بیرون مرزها یا عوامل داخلی آن ها بود که همچنان اجازه نداده خصوصی سازی درست انجام شود.

 کاشانی اظهار کرد: آن زمان رئیس جمهور قدرت اصلی نبود، نخست وزیر وزرا را انتخاب و کشور را اداره می کرد، بنابراین باید نخست وزیری روی کار می آمد که اعتقاد به اصولی چون قطع وابستگی به نفت، اقتصاد پویا و برخواسته از سرمایه گذاری داخلی، بخش خصوصی قدرتمند و پایان دادن به دولت سالاری داشت، اما این اتفاق نیفتاد و نخست وزیری که پایه گذار اقتصاد دولتی بود برای چهار سال دیگر منصوب شد.

به گفته وی، این وضعیت اقتصاد کشور به زیان جنگ هم تمام شد و از عوامل طولانی شدن و پشتوانه نداشتن در آن دوران بود و در واقع اقتصاد دولتی کمر ایران را شکست.

 منصوری، سفیر پیشین ایران در چین، معاون وزیر امور خارجه و اولین فرمانده سپاه نیز گفت: انتخابات ریاست جمهوری مهم ترین اتفاقی است که هر چهار سال یکبار می افتد و بسیاری از مسائل کشور نتیجه مستقیم و غیر مستقیم آن است.

وی با اشاره به وضعیت روزهای دوره چهارم انتخابات ریاست جمهوری در کشور، بیان کرد: دوره کاملی را برای اولین بار یک رئیس جمهور در جمهوری اسلامی گذرانده بود که نکته ای مهم محسوب می شد، شخصیتی که از نزدیکان امام (ره) بود، این سمت را بر عهده داشت، اما مهم تر از همه دو نکته اساسی بود، نخست این که نظام انتخاباتی در جمهوری اسلامی تثبت و مستقر شده و تعیین کننده مسائل کشور بود.

معاون وزیر امور خارجه افزود: طبق گفته همگان تا قبل از انقلاب انتخابات در ایران نمایشی بود، به گونه ای که “علم” به صراحت می گفت لیست نماینده های مجلس را خودشان تنظیم می کردند اما بعد از انقلاب این گونه نبود.

وی تثبیت جمهوری اسلامی در دوره ریاست جمهوری رهبر معظم انقلاب را به عنوان دومین نکته مهم اعلام و اضافه کرد: تا شهریور و مهر سال ۶۰ وضعیت بسیار بی ثباتی داشتیم که با ریاست آیت الله خامنه ای و  به واسطه اقدام هایی که از سوی ایشان انجام شد، دوران ریاست جمهوری شان دوره تثبیت نظام نام گرفت.

منصوری گفت: عملکرد مجلس، نهادهای انقلابی و قوه قضائیه نیز در این چهار سال فوق العاده بود، به گونه ای که آن زمان یکی از رسانه های آمریکایی نوشت “هیچ گاه تصور نمی کردیم یک روحانی بتواند جمهوری اسلامی را در این وضعیت مدیریت کند.”

وی افزود: زمانی که به انتخابات جدید رسیدیم، به دلیل این که حضرت آیت الله خامنه ای عملکرد و دستاورد خوبی داشتند، برخی نظرشان این بود که انتخابات برگزار نشود و ایشان مجدد انتخاب شوند که امام (ره) زیربار نرفتند.

اولین فرمانده سپاه تصریح کرد: در آن شرایط انتخابات برای ایران از بعد خارجی اهمیت بیشتری نسبت به داخلی داشت، چراکه اعتماد عمومی در کشور به وجود آمده بود، اما این که دنیا ببیند رئیس جمهوری مورد تایید مردم قرار می گیرد که عملکرد خوبی را از خود ارائه داده است و همچنین از بازی و تمام شدن انتخابات خبری نبود، بسیار اهمیت داشت.

به گفته وی، انتخابات برگزار شد و امیدواری به وجود آمد، مبنی بر این که شاید مقداری در دوره ایشان تغییراتی به وجود آید، عده ای دنبال این مهم بودند، به ویژه درباره سیاست های اقتصادی مسئله جدی بود و درباره ساختار اداری کشور خیلی ها انتظار داشتند که تغییراتی رخ دهد، اما اشکالی به وجود آمد یا وجود داشت که خودش را نشان داد و آن در قانون اساسی بود.

منصوری تصریح کرد: در عمل کلیه ظرفیت های اجرایی کشور در اختیار نخست وزیر قرار داشت و اسمش به نام رئیس جمهور بود. این نقطه ضعف محسوب می شد و ایشان فکر می کردند، در دوره دوم بیایند و با تغییر نخست وزیر این ظرفیت را جهت دیدگاه های خودشان سوق دهند.

سفیر پیشین ایران در چین اذعان کرد: ورود رهبر معظم انقلاب به انتخابات ریاست جمهوری با اصرار همراه بود، عملکرد ایشان اصرار بر ادامه ریاست جمهوری شان را توجیه می کرد، اما در سال ۶۴ این امکان وجود نداشت که تغییرات کلی صورت بگیرد، چراکه موضوع جنگ به صورت جدی مطرح و سیستم اداری فلج و نیمه فلج بود و دشمنانی از داخل و خارج داشتیم.

وی در ادامه چنین گفت: این که امام (ره) اجازه دادند نخست وزیری موسوی ادامه داشته باشد، به این معنی نبود که در جریان امورش نبودند، به لحاظ شرایط تداوم آن را توصیه کردند که مطابق میل و دیدگاه آیت الله خامنه ای نبود، اما خواسته رهبر را پذیرفتند.

منصوری ادعا کرد: انتخابات ۱۳۶۴ پیچیدگی خاصی داشت، اما این مایه آبرومندی برای جمهوری اسلامی بود که توانست در آن شرایط سخت انتخابات برگزار و چنین رئیس جمهوری را مجدد انتخاب کند.

وی گفت: حاصل انتخابات چهارم آیت الله خامنه ای با ۸۵ درصد آرا بودند، اما به دلایلی ایشان نتوانستند از ظرفیت های شخصیتی خود استفاده کنند، با این وجود در این دوره و در دوران سوم برای تقویت امنیت داخلی و خارجی کشور خیلی کار کردند، این انتخابات برای کشور می توانست ثمرات بیشتری داشته باشد اما با انتخاب ایشان به تثبیت و اقتدار کشور کمک زیادی کرد.

به گفته معاون وزیر امور خارجه، ایشان می توانستند با وزارت خارجه کاری نداشته باشند، ولی مرتب در جریان کارهای این وزارتخانه بودند، اما شکل ریاست جمهوری ایراد داشت.

وی با بیان این که سفر ایشان به چین و کره شمالی در انتخاب ایشان به عنوان رهبر انقلاب خیلی تاثیر گذار بود، افزود: برنامه ای تنظیم کردیم تا آیت الله خامنه ای در مجلس کره شمالی سخنرانی کنند که صحبت هایشان بسیار قوی بود، امام (ره) آن سخنرانی را از تلویزیون دیدند و گفتند که ایشان باید رهبر شوند.

 منصوری خاطرنشان کرد: علی الرغم همه مباحثی که مطرح بود، انتخابات خیلی ساده و سالم و بی سر و صدا انجام شد.

انتهای پیام