آیا همکاری ایران و آژانس در شروع مذاکرات برجامی موثر است؟

یوسف مولایی در گفت‌وگو با ایسنا گفت: ایران با آژانس مناسباتی در چارچوب ان پی تی دارند به این معنی که بیشتر، آژانس راستی آزمایی می کند که ایران فعالیت هایش از مسیر صلح‌آمیز هسته‌ای خارج نشده است و این بحث های فنی و نصب دوربین و تسهیلات برای نمایندگان و بازرسان آژانس بحث سیاسی نیست بلکه بحث فنی در چارچوب تعهدات دو طرف است ولی اگر این همکاری ها به خوبی انجام شود و به نتیجه برسند، بستر فنی مناسب، اثراتش به حوزه های دیگر سرریز می شود و به ارایه گزارش های مثبت و عدم تصویب قطعنامه علیه ایران در شورای حکام منجر می شود.

وی ادامه داد: بخشی از این مباحث مربوط به اعتماد سازی ایران نسبت به ماهیت فعالیت‌های خود است و از سویی اگر کشورهای طرف برجام هم به تعهداتشان طبق برجام عمل کنند و تحریم ها علیه ایران لغو شود، اعتماد سازی متقابل خواهد بود و همکاری ها چه سیاسی و چه فنی گسترش می یابد.

مولایی تاکید کرد که مباحث فنی و سیاسی را نمی‌توان از هم تفکیک کرد و درباره همکاری با آژانس هر چند که ذات همکاری ها فنی است اما آنقدر هم بحث صرف فنی نیست بلکه به مسایل و اراده سیاسی طرف ها مربوط می شود. مثلا درباره تعویض کارت های حافظه دوربین ها، یک جنبه اش فنی است اما اراده انجام این کار سیاسی است.

این حقوقدان در پاسخ به این که مذاکرات فنی میان ایران و آژانس می تواند زمینه‌ساز از سر گیری مذاکرات برجامی در وین باشد؟ گفت: نشانه های مذاکره هنوز وجود ندارد، این نشانه ها زمانی ظاهر می شود که ایران و ۱+۴ به توافق‌های اولیه درباره برجام رسیده باشند و نحوه اجرای توافق ها و بحث های فنی و ضمانت های اجرا در سطح معاونان و وزیران خارجه بحث شود و تا وقتی توافق های اولیه انجام نشود، نمی توان پیش بینی شروع مذاکرات را داشت. 

مولایی تصریح کرد: توافق برجام جایی متوقف شده است که ادامه و از سرگیری آن به اراده سیاسی همه طرف ها به ویژه ایران و آمریکا نیاز دارد.

این کارشناس مسایل بین الملل خاطرنشان کرد: باید دید ایران چقدر می تواند به آمریکا و طرف های برجامی اعتماد کند، آیا طرف های مقابل حاضر به لغو تحریم ها هستند یا خیر. به هر حال تا این اعتماد سازی اتفاق نیفتد مذاکرات جدی را شاهد نخواهیم بود.

وی درباره امکان لغو کلیه تحریم های اعمال شده در چارچوب برجام و خارج از آن تصریح کرد: نمی دانم امکان لغو تحریم ها به لحاظ فنی و بروکراتیک یک جا برای آمریکا وجود دارد یا نه. اما می دانم اگر هم تحریم ها را آمریکا بردارد ما مشکل اف ای تی اف را داریم که محدودیت زیادی برای جابه جایی پول و مبادلات تجاری و مالی ایجاد می کند و به طوری امکانات مالی و تجاری بین المللی ایران بسیار کند و قدیمی است. یا به لحاظ زمانی برداشتن تحریم ها چقدر زمان می برد تا ایران هم تعهداتش را انجام دهد و همین طور درباره فروش نفت، اینکه بتوانیم در حد ظرفیتی که در گذشته تولید می کردیم به فروش برسانیم و بازار ایران قابل برگشت هست یا نه! در هر حال اینکه آمریکا بپذیرد تحریم ها به طور کلی لغو کند و اینکه ایران چقدر می تواند از این فضا استفاده کند بحث جدی وجود دارد.

مولایی تاکید کرد: معتقدم مقدمه مهم بازگشت به برجام، اراده سیاسی دو طرف است که بپذیرند به شرایط و فضایی که برجام در آن امضا شد برگردند. اگر در این حد اعتماد سازی شود، خوب است. در هر حال آمریکا به برجام ضربه مهلکی زده است و بازگرداندن اعتماد به ایران کار راحتی نیست. طبیعی است که ایران به رفتار و گفتار آمریکا مشکوک است؛ اینکه دوباره توافق کند و آمریکا تعهداتش را زیرپا بگذارد.

انتهای پیام