وزارت راه و شهرسازی زیر تیغ جراحی؛ تغییرات اساسی در ساختار این وزارتخانه

به گزارش اقتصادمند، تحول ساختاری در وزارت راه و شهرسازی وارد مرحله اجرایی شد؛ شورای عالی اداری اصلاح ساختار این وزارتخانه را به تصویب رساند و این مصوبه با ابلاغ معاون اول رئیس‌جمهور رسمیت یافت. بر اساس این تصمیم، برخی معاونت‌ها و واحدهای تابعه حذف، ادغام یا بازطراحی شده‌اند.

به گزارش پایگاه خبری آب‌های آزاد، محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور، مصوبه شورای عالی اداری درباره اصلاح ساختار وزارت راه و شهرسازی را به این وزارتخانه و همچنین سازمان‌های اداری و استخدامی کشور، برنامه و بودجه، و وزارتخانه‌های اقتصاد و کشور ابلاغ کرده است.

طبق این مصوبه، مأموریت وزارت راه و شهرسازی شامل تنظیم‌گری، برنامه‌ریزی و ساماندهی فضایی با هدف توسعه کالبدی–کارکردی زیرساخت‌های حمل‌ونقل، مسکن و سکونتگاه‌های شهری و روستایی، با رویکرد توسعه پایدار، عدالت فضایی، حکمرانی توزیع‌شده و ارتقای کیفیت زندگی، تاب‌آوری و بهره‌وری سرزمینی تعریف شده است.

در این چارچوب، ۵۲ وظیفه اساسی برای وزارت راه و شهرسازی تعیین شده که از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به شناسایی ظرفیت‌ها و محدودیت‌ها و تعیین حدود توسعه شهرها، شهرک‌ها و روستاها، برنامه‌ریزی برای مدیریت زمین و توسعه شهری، منطقه‌ای و روستایی، نظارت بر بازار زمین و مسکن و تنظیم عرضه و تقاضا، اعمال مالکیت دولت بر اراضی و املاک دولتی و موات، نظارت بر عملکرد سازمان نظام مهندسی، تدوین شرایط تخصیص بهینه منابع مالی بخش مسکن، توسعه صندوق‌های سرمایه‌گذاری حوزه مسکن، تدوین و به‌روزرسانی طرح جامع حمل‌ونقل کشور، شناسایی گذرگاه‌های حمل‌ونقل بین‌المللی، ایجاد و توسعه شبکه‌های حمل‌ونقل جاده‌ای، ریلی، دریایی و هوایی، توسعه لجستیک غیرنظامی و حمل‌ونقل چندوجهی، تعیین مناطق پرخطر فرونشست و فروریزش، کاهش مصرف انرژی و آلایندگی، و افزایش سهم انرژی‌های تجدیدپذیر در حمل‌ونقل اشاره کرد.

بر اساس اصلاحات کلان ساختاری، وظیفه تنظیم‌گری و نظارت بر بازار زمین و مسکن از سازمان ملی زمین و مسکن منتزع و به ستاد وزارت راه و شهرسازی منتقل می‌شود و مأموریت این سازمان به تأمین و بهره‌برداری از زمین و راهبری تأمین مسکن حمایتی محدود خواهد شد. همچنین وظایف حاکمیتی مربوط به احیا و نوسازی بافت‌های فرسوده، تاریخی و سکونتگاه‌های غیررسمی از شرکت بازآفرینی شهری ایران جدا و به ستاد وزارتخانه واگذار می‌شود و بخش اجرایی این حوزه در سازمان ملی زمین و مسکن ساماندهی خواهد شد.

در ادامه، سازمان مجری ساختمان‌ها و تأسیسات دولتی و شرکت مادر تخصصی ساخت و توسعه زیربناهای حمل‌ونقل کشور با یکدیگر ادغام شده و شرکت جدیدی با عنوان «شرکت ساخت و توسعه زیربناهای دولتی و عمومی و حمل‌ونقل کشور» تشکیل می‌شود. همچنین سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی توسعه زیربناهای حمل‌ونقل در چارچوب طرح جامع حمل‌ونقل کشور در ستاد وزارت راه و شهرسازی متمرکز خواهد شد.

ساختار شرکت عمران شهرهای جدید با تجمیع هیئت‌مدیره‌های شهرهای تابعه بازطراحی و مسئولیت ساماندهی و واگذاری شهرهای جدید در هر استان به مدیران کل راه و شهرسازی استان‌ها واگذار می‌شود. سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای، شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران و سازمان بنادر و دریانوردی ابقا می‌شوند، اما ساختار آن‌ها با تفکیک وظایف حاکمیتی و انتقال این وظایف به ستاد وزارتخانه بازطراحی خواهد شد.

در حوزه هوایی، ساختار سازمان هواپیمایی کشوری متناسب با تغییرات محیطی، فناورانه و نیازهای ذی‌نفعان اصلاح می‌شود و این سازمان به‌عنوان واحد سازمانی اصلی برای شرکت فرودگاه‌ها و ناوبری هوایی ایران، شهر فرودگاهی امام خمینی (ره) و شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران (هما) تعیین شده است. همچنین در بازطراحی ساختار «هما»، واگذاری تصدی‌ها و نمایندگی‌های استانی به بخش غیر دولتی پیش‌بینی شده است.

سازمان هواشناسی کشور، پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو، مرکز آموزش عالی هوانوردی و فرودگاهی، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی و صندوق‌های توسعه حمل‌ونقل و ملی مسکن نیز با حفظ مأموریت‌ها، بازطراحی ساختاری خواهند شد. شرکت آزمایشگاه فنی و مکانیک خاک نیز حداکثر ظرف یک سال واگذار می‌شود و تنها بخشی محدود از آن در ستاد یا مرکز تحقیقات باقی خواهد ماند.

بر اساس این مصوبه، تخصیص هرگونه بودجه به ساختارها و وظایف خارج از چارچوب تعیین‌شده پس از زمان‌بندی اعلامی ممنوع است و سازمان برنامه و بودجه مکلف شده برای پیش‌بینی اعتبارات، تأییدیه سازمان اداری و استخدامی کشور را اخذ کند.

همچنین وزارت راه و شهرسازی موظف است وضعیت نیروی انسانی و اموال مازاد خود را با رعایت حقوق کارکنان، ارتقای بهره‌وری و شفافیت ساماندهی کند. تعیین تکلیف اموال مازاد غیرمنقول این وزارتخانه نیز باید حداکثر ظرف یک سال و بر اساس آیین‌نامه مولدسازی دارایی‌های دولت انجام شود.